Plantentuin Meise



Invasieve planten


Eichornia crassipes een geduchte invasieve soort in de tropen

Wat zijn invasieve soorten?
De flora van een bepaald gebied is constant in evolutie: soorten worden zeldzaam en verdwijnen, andere soorten komen in de plaats, hetzij spontaan door een uitbreiding van het natuurlijke areaal, hetzij door opzettelijke of onopzettelijke introductie. Meestal veroorzaken deze nieuwe exoten geen problemen en sommigen zoals de tomaat of de aardappel zijn zelfs erg nuttig. Op 1000 exoten zijn er maar 100 die buiten hun natuurlijk areaal weten te overleven. Van die 100 zijn er slechts 10 die zich weten voort te planten en te settelen. Van die 10 soorten is er gemiddeld slechts 1 die het zo goed doet dat ze voor problemen zorgt. Deze soort gaat woekeren en zich sterk uitbreiden en de inheemse plantengroei verdringen. Dit noemen we dan een invasieve soort. De wetenschappelijke definitie van een invasieve soort luidt als volgt:

  • opzettelijk of onopzettelijk geïntroduceerd door de mens buiten het natuurlijk verspreidingsgebied (= uitheems of exotisch)
  • geïntroduceerd na de 15e eeuw
  • weet zich te naturaliseren, d.w.z. kan overleven en voortplanten in de vrije natuur
  • vertoont een snelle verbreidingscapaciteit waardoor de populatie sterk toeneemt

Invasieve planten zijn één van de belangrijkste problemen van de 21e eeuw met grote gevolgen voor het leefmilieu, de economie en de volksgezondheid. Daarom besteedt men er meer en meer aandacht aan en is er zelf een wetenschappelijke discipline ontstaan die zich bezighoudt met invasiebiologie. Meer info op alienplantsbelgium.be

Waar vinden we deze invasieven?
Invasieve plantensoorten treffen we in meerdere habitats aan: van droge gebieden tot in het water, van natuurlijke habitats tot stedelijke omgevingen en misschien ook wel in jouw tuin! Ooit van reuzenberenklauw gehoord of Japanse duizendknoop of reuzenbalsemien? Deze en nog andere invasieve soorten breiden zich jaar na jaar uit en worden zelfs nog een handje geholpen door de mens. Ze groeien massaal langs spoor-, snel-, en waterwegen en zijn al te vinden tot in de natuurgebieden.
Nog voorbeelden van schadelijke of invasieve soorten zijn de brede of Canadese waterpest en de knolcyperus, een hardnekkig onkruid in maïsakkers die grote kosten met zich meebrengt. In de tropen is de waterhyacinth een geduchte invasieve soort. Deze plant groeit drijvend op het water, door de massale groei kunnen hele rivieren geblokkeerd geraken en ondervindt de scheepvaart veel hinder. In België is deze soort niet winterhard. Invasieve planten kunnen grote problemen opleveren, het is dus verstandig om geen nieuwe soorten in onze eigen natuurlijke omgeving in te voeren.

Kunnen we iets doen?
Zeer zeker! Voorkomen is nog steeds beter dan genezen. Heel wat exotische planten komen via tuinen in de natuur terecht. Ben je tuinliefhebber, tuinaannemer of groenverzorgen, neem dan zeker volgende maatregelen in acht:

  • informeer je over welke planten invasief zijn
  • plant deze zeker niet aan en zijn immers alternatieven voor handen
  • dump nooit tuinafval in de natuur of vijveroverschotten in de rivier

Voor zowel tuinliefhebbers als de professionele groensector bestaat er een gedragscode om de opmars van invasieve plantensoorten te stuiten. Sluit je hierbij aan, samen met de Plantentuin en andere groenvoorzieners kan je zo je steentje bijdragen om de biodiversiteit te helpen beschermen.

Collectiebeleid invasieve levende planten in de Plantentuin.

Voor vragen over een bezoek aan de Plantentuin, contacteer Patrick Bockstael (Tel.: + 32 2 260 09 70).

Plantentuin Meise
Domein van Bouchout
B-1860 Meise